هم کشتی (Co- culture)- کشت همزمان جنین با سلولهای سوماتیک- یکی از روشهای مفید برای بهبود تکوین جنین قبل از لانه گزینی در محیط in vitro می باشد. در این مطالعه اثر هم کشتی نواحی مختلف اویداکت انسان بر جنینهای موش بررسی شد. بدین منظور جنینهای دو سلولی ابتدایی موش (36 ساعت پس از تزریق (hCG با اپیتلیوم نواحی آمپولا (A)، ایستموس (I)، مخلوط آمپولا- ایستموس (A+ I) و گروه کنترل (C) (مجموعه (10% FCS & Ham’s F- 10) کشت شدند. نتایج با آزمون X2 آنالیز شدند.بعد از 96 ساعت گروههای هم کشتی [(A+ I), (I), (A)] دارای درصد بلاستوسیست بیشتری نسبت به گروه کنترل (C) بودند (به ترتیب 53، 42، 39، %34؛ P<0.001 برای (A. علاوه بر این بعد از 120 ساعت درصد هچینگ بلاستوسیست بیشتری درهم کشتیها مشاهده شد (به ترتیب 22، 22، 19، %8، P<0.001 برای (A) و (I)؛ P<0.01 برای (A+ I.بنابراین ممکن است:1- فاکتور یا فاکتورهای اویداکتی ناشناخته ای تکوین جنینهای دو سلولی موش را در هم کشتیها تحریک می کند.2- احتمالا هم کشتی جنینها با اپیتلیوم آمپولا سبب تکوین درصد بیشتری از جنینها می شود.

علیرغم مطالعات زیادی که در دهه های اخیر پیرامون بهبود روشهای انجماد و ذوب جنین انجام شده و پیشرفتهای حاصل از آنها هنوز میزان زنده ماندن جنین ها و متعاقب آن رشد و تکوین جنین های منجمد شده کمتر از جنین های منجمد نشده است. از سوی دیگر پژوهشهای سال اخیر نشان داده که کشت همزمان جنین پستانداران با سلولهای پیکری به افزایش توان رشد و تکوین جنین در محیط کشت می انجامد. در پژوهش حاضر توان با سلولهای Vero در فراهم آوردن شرایطی که بتوانند جنین های منجمد - ذوب شده موش را به مرحله بلاستوسیت ثانویه برسانند ارزیابی شده است.آزمون اول: جنین های هشت سلولی موش پس از انجماد به روش کند در حضور پروپاندیول و سوکروز با سرعتهای مختلف (4، 20، 45، 125، 440 درجه سانتیگراد در دقیقه) ذوب شدند و رشد و تکوین آن ها بررسی شد. نتایج نشان داد که سرعت 440oC دقیقه مناسبترین سرعت ذوب است.آزمون دوم: به منظور پیداکردن مناسبترین مرحله تکوین جنین برای مراحل بعدی پژوهش، جنین های یک، دو، چهار و هشت سلولی موش به کندی منجمد و با سرعت 440oC در دقیقه ذوب شدند.نتایج نشان داد که جنین های یک سلولی درصد زنده ماندن بالایی دارند ولی بدلیل ایست تکوینی درمرحله دو سلولی متوقف می شوند. همچنین جنین های دو سلولی درصد زنده ماندن خوبی دارند ولی رشد و تکوین بعدی آنها بدلیل تاثیرات منفی انجماد و ذوب کاهش می یابد.آزمون سوم: جنین های یک و دو سلولی موش در محیط RPMI دارای سلول Vero و بدون سلول Vero (گروه شاهد) کشت داده شدند و نتیجه رشد و تکوین دو گروه با یکدیگر مقایسه شد. نتایج نشان داد که جنین های یک سلولی در محیط دارای سلول Vero بهتر از گروه شاهد از مرحله دو سلولی گذر کرده اند ولی تکوین نهایی آنها (تبدیل به بلاستوسیست ثانویه) در دو گروه تقریبا برابر بود. جنین های دو سلولی در حضور سلولهای Vero رشد بهتری داشتند و تعداد زیادتری ازجنین های گروه آزمون به مرحله خروج از زونا رسیدند (P<0.001).آزمون چهارم: جنین های دو سلولی منجمد شده موش پس از ذوب به محیط دارای سلولهای Vero و بدون سلول Vero منتقل شدند و رشد و تکوین بعدی آنها بررسی شد. نتایج نشان داد که کشت همزمان سلولهای Vero با جنین منجمد - ذوب شده به تکوین بهتر جنین ها منجر شده است. تعداد زیادتری جنین در گروه کشت همزمان به بلاستوسیست ثانویه (P<0.001) و مرحله خروج از زوناپلوسیدار رسیدند (P<0.0001). از یافته های پژوهش حاضر می توان دریافت که کشت همزمان ابزار مفیدی برای بالا بردن توان تکوین جنین پستانداران است و این ابزار بخصوص زمانی که شرایط کشت نامناسب باشد و یا جنین تحت استرس باشد (مانند اثرات منفی انجماد و ذوب) بسیار کارآمد خواهد بود.

هم کشتی (co-culture) یا کشت همزمان جنین با سلولهای سوماتیکی نظیر رده های سلولهای تجاری vero (سلولهای کلیه میمون سبز آفریقایی) و یا کشتهای اولیه (primary culture) مانند سلولهای اویداکتی به عنوان روشی مفید در تکوین جنین پیش از لانه گزینی پستانداران در محیط آزمایشگاه است. لذا منظور از این مطالعه نیز، بررسی اثر هم کشتی اویداکتی بصورت بین گونه ای در سه محیط کشت کمپلکس و ساده مختلف و همچنین بررسی فراساختار جنینها پس از هم کشتی بود. به همین منظور سلولهای اپی تلیال آمپولا و ایستموس اویداکتهای هامسترهای ماده ای که تحت تزریق هورمون منوپوز انسانی (HMG) و هورمون کوریونی انسانی (hCG) قرار گرفته بودند با آنزیم کلاژناز 0.25% جدا شده و کشت داده شدند. سپس جنینهای دو سلولی موش نژاد NMRI بمدت چهار روز همراه با آنها در محیط های کشت کمپلکس MEMα یا DMEM/Ham's F12 حاوی 4 میلی گرم بر میلی لیتر آلبومین سرم گاوی (BSA) با سلولهای آمپولا هم کشتی شدند و یا تنها در گروه کنترل (+4mg/ml BSA محیط کشت) کشت یافتند. جنینها در T6 حاوی 10% سرم جنین گاو (FCS) و با سلولهای آمپولا یا ایستموس هم کشتی شدند و یا در گروه کنترل (T6+%10 FCS) کشت یافتند. میزان تکوین و تسهیم جنینها (با شمارش بلاستومرها به روش (Tarkowsky) یا میکروسکوپ فلورسنس مورد ارزیابی قرار گرفت. تعدادی از مورولاها و بلاستوسیستها نیز مورد بررسی میکروسکوپ الکترونی قرار گرفتند. داده های حاصل نشان دادند که هم کشتی با سلولهای اپی تلیال آمپولای اویداکت ها هامستر در هر سه نوع محیط سبب افزایش درصد تکوین جنینها به بلاستوسیست و هچینگ بلاستوسیست (بلاستوسیست در حال خروج از زوناپلوسیدا) نسبت به گروه کنترل شد (69% در مقابل 28% در محیط P<0.001 DMEM/Ham's-F12 و 74% در مقابل 53% در محیط P<0.001, MEMα). 80% (آمپولا) و 76% (ایستموس) در مقابل 53% در محیط T6) شمارش بلاستومرهای بلاستوسیستها پس از چهار روز کشت در MEMα و T6 نیز نشان داد که تعداد بلاستومرها در گروه هم کشتی آمپولایی از گروه کنترل بیشتر است (به ترتیب 158±47 در مقابل 107±19 (±SD میانگین)، (P<0.001). 121±30 در مقابل 56±20، (P<0.001). مقایسه تکوین بلاستوسیستها و هچینگ بلاستوسیستها در گروههای هم کشتی آمپولایی سه محیط کشت تفاوت معنی داری را نشان داد، در حالیکه گروه کنترل بصورت T6> MEMα>DMEM/Ham's F-12 بود. اما مقایسه تعداد بلاستومرهای دو گروه هم کشتی و کنترل MEMα, T6 نشان داد که تعداد بلاستومرها در MEMα بیش از T6 است (P<0.05, MEMα>T6). همچنین مقایسه تکوین جنینها در گروههای هم کشتی آمپولا و ایستموس نشان داد که تکوین هچینگ بلاستوسیستها در آمپولا از ایستموس در روز سوم بهتر است (52% در مقابل 27%، P<0.001). همچنین تعداد بلاستومر بلاستوسیستهای آمپولایی بیش از گروه ایستموسی است (121±30 در مقابل P<0.05, 95±22). اما در مشاهده فراساختار جنینهای گروه هم کشتی و کنترل اختلافی مشاهده نشد. هستکها بصورت دانه دار مشاهده شدند. میتوکندریها به صورت گرد تا تخم مرغی یا کشیده با کریستالهای واقع در محیط دیده شدند. میکروویلی ها، اتصالات بین سلولی، فیلامنتهای بینابینی و annulate lamellae سیتوپلاسمی و هسته ای و سایر اندامکها مشاهده گردید. بدین ترتیب نتایج نشان داد که هم کشتی با سلولهای اپی تلیال اویداکت هامستر، تکوین و تسهیم جنینهای موش را بهبود می بخشد و تکوین جنینها در آمپولا بهتر از ایستموس است. در ضمن آنکه نوع محیط کشت در هم کشتی مهم می باشد. ولی در فراساختار مورولا و بلاستوسیستهای گروههای هم کشتی و کنترل تفاوت واضحی مشاهده نشد.